جستجو

کاربرد ازن(اکسیژن فعال) در بوزدایی

بو

کاربرد ازن(اکسیژن فعال) در بوزدایی

مسائل و مشکلات بو از منابع متعددی چون : باکتری ها، کپک ها، دخانیات، دودحاصل از مواد شیمیایی، پخت و پز، شومینه و حیوانات خانگی سرچشمه می گیرند. بوها می توانند مشکلات عدیده ای بوجود آورند خاصا زمانی که به البسه ، پارچه های مبلی و فرش ها چسبیده باشند. آلودگی های کپک و قارچی از منابع اصلی بوجود آمدن بوی نامطبوع می باشند. نقاط خیس در اطراف رطوبت ، اتاق های زیرشیروانی و فضاهای زیرین در زیر خانه ها ، زیر زمین ها، حمام، گیاهان خانگی، کانال های هوا، سقف و دیوار مرطوب ، فرش خیس و پنجره تماما منابع آلودگی می باشند.کپک ، کپک های غلیظ تری تولید می کند که بوی سنگین و کهنه آن می تواند هم انزجار بوجود آورد ( در محیط ) و هم سلامت افراد مبتلا به آلرژی یا آسم را تحت الشعاع قرار دهد. تجمیع بخارات آب و تهویه ضعیف از بزرگترین عوامل بوجود آمدن کپک درحمام ها و اطراف اجاق های خشک کننده البسه می باشند خاصا در شرایطی که این بخارات به محیط بیرونی تهویه نشوند. حذف بوی نامطبوع شامل پوشش دادن آن با یک بوی مطبوع و یا کاهش زنندگی بو و یا از بین بردن کامل آن می باشد. سیستم فیلترینگ رایج ترین روش برای از بین بردن بوی سیگار و حیوانات خانگی می باشد. در هر حال فیلترها ی هوا ، جهت راندن هوا به داخل فیلترها به هوای داخل اتاق نیاز دارند . فیلترهای هوا همچنین نمی تواند بوی عجین شده به البسه، پارچه های مبلمان و فرش را حذف نمایند. پوشش بوی نامطبوع با بوی مطبوع و فرحبخش رایج بوده ، اما این تنها یک راه حل کوتاه مدت برای مشکل می باشد.
فناوری ازن یکی از تکنولوژی های قابل دسترسی جهت زدودن بو می باشد. ازن موجود در هوا در زدودن بوهای نامطبوعی از قبیل بوی حیوانات خانگی و کپک ها موثر می باشد. ازن پیش از این بعنوان چیزی شبیه یک احیا کننده هوا هویت داشته است و برای همین این که ازن چگونه بوها را پوشش داده و یا از بین می برد و یا هر دو حالت ( پوشش دادن و از بین بردن ) هنوز مورد بحث محققین می باشد. با این حال، اثر ازن در از بین بردن بوهای نامطبوع به خوبی مستند می باشد. نظریه اصلی در پشت توانایی ازن برای حذف بو کاملا ساده می باشد. هنگامی که ازن با ترکیبات آلی و یا باکتری ها تماس پیدا می کند ، اتم اکسیژن اضافه ، آلاینده ها را بوسیله اکسیداسیون از بین می برد. اتم اکسیژن اضافی ( اتم اکسیژن فعال )بدون هیچ پیامد مضری به اکسیژن تبدیل می گردد .
ازن بطور کامل همه بوهای آلی را خنثی می نماید خاصا ساختارهایی که بعنوان عنصر پایه حاوی کربن باشند . این شامل همه باکتری ها و گروه های قارچ و همچنین دود، پوسیدگی و بوی پخت و پز می گردد. ازن در از بین بردن بوهای غیر ارگانیک از قبیل آمونیاک، فسفات، نیترات، سولفات، کلرید موثر نمی باشد. “ایی پی ای ” (EPA) ایالات متحده می گوید : ” هنوز یافته های قابل دسترسی برای این که مشخص نماید ازن در برابر مواد شیمیایی موثر می باشد وجود ندارد . یک ترکیب شیمیایی بودارکه ازن ثابت کرده در برابر آن موثر است ” آکرولین ” (Acrolein ) می باشد . ” آکرولین ” یکی از مواد شیمیایی بودار و تحریک کننده بسیار موجود در دود سیگار دست دوم می باشد که هنگامی که در مجاورت ازن قرار می گیرد شکسته و از بین می رود ” (U.S.EPA, 1998) .

“ازن” یک گاز سمی است با این حال با در نظر داشتن ملاحظاتی و نیز استفاده از ژنراتورهای تخصصی می توان با خاطری آسوده از آن بهره وری نمود. بوی ” ازن ” توسط اکثر مردم در یک سطح ۰٫۰۰۳ تا ۰٫۰۱۵ ppm قابل تشخیص است و درسطح ۰٫۱۵ پی پی ام برای اکثر مردم غیر قابل تحمل می باشد. اجماع عمومی این است که شما زمانی می توانید بوی گاز “ازن” را استشمام نماید که محل مورد نظر از اشکال زنده تهی باشد (Purofirst، ۲۰۰۱).
یکی از کاربری های موفق ” ازن” پاکیزه سازی ساختمان ها و خانه هایی می باشد که با دود آسیب دیده اند. مولکول های مختلف دود که به تمام سطوح ساختمان نفوذ کرده اند توسط گاز ازن برای همیشه از بین می روند. ازن تنها چیزی می باشد که می تواند بر روی تمام طغیان ها ی مولکول های بو کار کندآن هم در حضور پروتئین (Purofirst, 2001) . مدت مدیدی می باشد که بوهای مرتبط با مواد غذایی در حال فساد و یا حیوانات مانند جوندگان در مقابل تلاش های بوزدایی شیمیایی معمول مقاومت کرده اند . ازن توانایی برای خنثی کردن حتی این آلایندها را دارا می باشد.
یکی از مزیت های برجسته ازن نسبت به دیگر بو زداها این است که پس از حذف بوها درعرض ۱۵ تا ۳۰ دقیقه به اکسیژن معمولی تبدیل می شود. به هر حال تدابیر بهداشتی بیشتری جدا از تخلیه باید لحاظ گردد . با توجه به ماهیت طبیعی اکسید کنندگی “ازن” ، ازن شیرابه طبیعی کائوچو را مورد حمله قرا ر داده و در ساختار آن مشکل ایجاد می نماید برای همین در ساخت قالب های اتومبیل و فریزرها بایستی از ورقه های سیلیکا استفاده گردد. همچنین “ازن ” بعنوان یک اکسید کننده ، در حضور رطوبت ، تجزیه را سریع تر به انجام می رساند و حتی رطوبت بالا این تجزیه را سرعت می بخشد. به هنگام شتشو ، پراکسید هیدروژن ( سفید کننده ملایم) بهمراه ازن در حضور رطوبت کافی ، تغیر شکل می یابد برای همین پارچه های خاص باید جدا گردند . یکی از معایب ممکنه ازن ، زمانی می باشد که بعنوان کنترل کننده بو در تماس با فرش های خاص بکار می رود در این حالت بوهای ناخوشایند از بوهای فرش های جدید متفاوت می باشند (Potera, 2002) . در اثر اکسیداسیون روغن های ماشینی که ساختار گیاهی داشته و در فرش ها یافت می شوند ، دود گسترش می یابد . بوی ایجاد شده از این دود به سرعت پراکنده می شود و با توجه به اینکه اثرات بهداشتی حادی ایجاد نمی نماید ولی ممکن است برای برخی از مردم آزار دهنده باشد.

 لارنس فرانکن- نوامبر۲۰۰۵      –    ترجمه : دکتر واهب نیا

ویدیو های منتخب